Er is een fout opgetreden, probeer het later nog eens.

De NPO app

Download

Wat heeft de VOC met de Amsterdamse grachtengordel te maken?

4 jun 2015 14:32

NTR • 2 min

Amsterdam staat bekend om zijn mooie grachtenpanden. Dat hebben we te danken aan de tijd van de VOC. In de zestiende en zeventiende eeuw reizen Nederlandse handelaren de hele wereld rond, op zoek naar bijzondere producten. En dat gaat niet altijd goed: het schip van Willem Barentz loopt in 1576 vast op Nova Zembla. Gemaakt door: Lara Roeven, Thomas van Huissteden en Daphne Korsman in het kader van Junior Fellowship 2015.

Amsterdam, een prachtige stad die elk jaar vele toeristen trekt vanuit de hele wereld. Ze bezoeken hier de grachtengordel. Een van de belangrijkste toeristische attracties. De bouw van deze unieke grachten begon al in de 16e eeuw. Bij de opkomst van de stedelijke nijverheid en de handel in een tijd dat steeds meer Nederlanders veel geld beginnen te verdienen. Dit zijn hele vroege portretten van 2 normale, Hollandse burgers. De man is waarschijnlijk een koopman. Je ziet in het schilderij dat hij zijn verdiende geld aan het tellen is. Deze vrouw zit vlijtig aan het spinnewiel. Het is waarschijnlijk een echtpaar, geschilderd door Maarten van Heemskerk in 1529. Het is heel bijzonder dat hij gewone burgers schildert. Het toont de verandering in de Nederlandse samenleving in een tijd dat de burger zelfbewuster en rijk wordt. Dit komt door de overzeese handel. Ontdekkingsreizigers uit Europa varen naar onbekende landen en daar vinden ze producten die we hier niet kennen: koffie, thee, nootmuskaat en peper bijvoorbeeld. Producten waarmee de handelaren in ons land veel geld kunnen verdienen. Daarvoor moeten ze wel op zoek naar goede en snelle vaarroutes. Maar deze zeereizen zijn gevaarlijk. Dit is stuurman en kaartenmaker Willem Barentsz. Hij probeert in 1576 met een schip vol Nederlandse handelswaren via het noorden van Europa naar het verre oosten te komen. Maar zijn schip loopt vast op het dikke poolijs. Willem en zijn bemanningsleden stranden op Nova Zembla. Ze bouwen een huis op het eiland en proberen zo de winter te overleven. Het wordt een verschrikkelijke tijd. De meeste bemanningsleden vinden de dood. Ook Willem Barentsz overleeft de expeditie niet. Maar in de loop van de tijd groeien de successen. Aan het einde van de 16e eeuw lukt het de Nederlandse zeevaarders rond Afrika te varen. Dit schilderij gaat over de groei van de overzeese handel. Het toont de 2e expeditie naar Oost-Indie onder leiding van Jacobus van Neck. Deze zogenaamde 2e schipvaart werd een enorm succes. De schepen, volgeladen met kostbare specerijen, worden met gejuich begroet. De handelaren weten, als ze dit slim aanpakken, kunnen ze heel veel geld verdienen. In 1602 wordt daarom de VOC opgericht: De Verenigde Oost-Indische Compagnie. Aan deze compagnie hebben we de grachtengordel te danken. De Amsterdamse handelaren en aandeelhouders van de VOC verdienen zo veel geld dat ze deze prachtige huizen kunnen bouwen.